Marc van Rijsselberghe wint Cruquius Penning voor circulaire economie

Ondernemer Marc van Rijsselberghe heeft op 24 januari uit handen van burgemeester Onno Hoes de derde Cruquius Penning van de gemeente Haarlemmermeer ontvangen. De gemeente Haarlemmermeer wil met deze Penning pioniers voor de circulaire samenleving in de schijnwerpers zetten.

Groente verbouwen op zilte (zoute) grond kan helpen het wereldvoedselprobleem op te lossen. En wie weet is het ook een goed idee voor Haarlemmermeer. Marc van Rijsselberghe is pionier in zilte landbouw.

"De Haarlemmermeerpolder is een grote zandbak die steeds meer last krijgt van verzilting. Via zo’n duizend wellen in de ondergrond komt het zoute water omhoog. Dat is niet goed voor de boeren."

Bestuurders moeten snel op zoek naar oplossingen, “anders is dit straks niet meer Haarlemmermeer maar Haarlemmerzee”, aldus Van Rijsselberghe (vader van olympisch kampioen windsurfen Dorian van Rijsselberghe). Hij heeft wel ideeën:

"Wie moet ik daarvoor bij jullie hebben?"

Aardbeien

Verzilting van de grond is wereldwijd een toenemend probleem. Dat komt onder meer door stijging van de zeespiegel. Zo’n 1,5 miljard hectare landbouwgrond wordt bedreigd door verzilting of is al te zout om er voedsel op te kunnen verbouwen. Samen met wetenschappers experimenteert Van Rijsselberghe sinds veertien jaar op een proefboerderij op Texel met gewassen die het wél goed doen op zilte grond. Met succes. Het lukt niet alleen met zeekraal en lamsoor, maar ook met aardappelen, allerlei soorten kolen, spruitjes, wortelen, bieten, tomaten en nog veel meer.

"We hebben zelfs voor het eerst aardbeien geoogst, sommige variëteiten zijn verrassend lekker."

"Het allerbelangrijkste is meehelpen het voedselprobleem op te lossen." Dit probeert Marc met zilte landbouw.

Voedselprobleem

Op kleine veldjes worden de verhoudingen van zoet en zout water heel precies geregeld.

"Zo leren we hoe verschillende rassen van verschillende gewassen het doen bij verschillende gradaties van verzilting."

Zijn bedrijf Marc. Foods levert zilte groente aan biologische supermarktketen Eko Plaza.

"Mooi natuurlijk, maar daar gaat het mij niet in de eerste plaats om. Het allerbelangrijkste is meehelpen het voedselprobleem op te lossen. Zodat mensen op plekken in de wereld waar honger is, weer zelf voedsel kunnen verbouwen."

62 filmploegen

Volgens het juryrapport symboliseert de Cruquius Penning “het respect en de waardering voor de bijzondere pionierskwaliteiten, het spraakmakend ondernemerschap en de innovatiekracht van de ontvanger". Zelf zegt Van Rijsselberghe laconiek:

"Als je vijftien jaar vooruitloopt, verklaren ze je voor gek. Als je vijf jaar vooruitloopt krijg je een glimlach, en als je twee jaar vooruitloopt, noemen ze je innovatief."

Aan erkenning heeft de zilte landbouwer inmiddels geen gebrek. De afgelopen twee jaar kreeg hij 62 filmploegen en 260 delegaties vanuit de hele wereld op bezoek. Er zijn projecten gestart in Ghana, Bangladesh, Egypte, Pakistan en Australië.

"Er is zélfs belangstelling van boeren in Haarlemmermeer."

CO2-uitstoot

Het juryrapport van de Cruquius Penning wijst op nog een verdienste van zilte landbouw: die draagt ook bij aan vermindering van de CO2-uitstoot vanuit veengebieden. En dat is een groeiend probleem in Nederland. Die uitstoot ontstaat doordat het veen wordt verlaagd om landbouw mogelijk te maken.

Volgens het juryrapport:

"Laat Marc van Rijsselberghe zien dat er manieren van landbouw en plantensoorten zijn die geen verlaging van de grondwaterstand en zoet water nodig hebben."

Cruquius Penning, een traditie

De Cruquius Penning is vernoemd naar Nicolaas Kruik, landmeter van beroep. Hij maakte in de 18de eeuw plannen voor drooglegging van het Haarlemmermeer en wijzigde zijn naam in Nicolaus Cruquius. Zowel de Penning als de 1852 Lezing zijn een jaarlijks terugkerende traditie. In 2016 ging de Penning naar Pallas Agterberg, directeur Strategie van Alliander. In 2017 was deze voor Onno Dwars, commercieel directeur bij Ballast Nedam Development. John Nederstigt, wethouder duurzame economische ontwikkeling en energie:

“Innoveren en pionieren zitten in de genen van deze polder. Juist nu hebben we pioniers, dwarsdenkers en innovators nodig om tot een circulaire samenleving te komen. Daarom staan we met de 1852 Lezing stil bij behaalde successen, delen we kennis en bieden we een podium aan de nieuwe generatie pioniers en visionairs.”

Bron: https://goo.gl/wcvMco

Bekijk hier de video:

https://youtu.be/u-1BpNyOPDo